สำหรับชนชั้นกลางที่ทำงานประจำเป็นมนุษย์เงินเดือน คงไม่ทมีอะไรจะตื่นเต้นทั้งตื่นเต้นในทางที่ดีและไม่ดีคือจิตตก เพราะหลายต่อหลายคนบ่นเป็นเสียงเดียวกันว่า สงกรานต์กลับบ้านก็ดีได้เจอหน้าที่บ้าน แต่ค่าใช้จ่ายที่ตามมา โอ้โห!!สาหัสเลยทีเดียว เจอญาติพี่น้องคนนั้นคนนี้ยืมบ้าง ฉลองบ้าง บางทีไม่มีให้ก็โดนหาว่าเลี้ยงโตมาแล้วพึงพาไม่ได้”
คงเป็นปัญหาโลกแตกเลยทีเดียว หากเกิดขึ้นกับใคร เพราะไม่ว่ายังไงเราก็ไม่สามารถจะไปพูดเอ่ยกับใครได้ว่า “ที่บ้านไถเงิน” พัลวันพันละตู เกิดเป็นความเครียด กดดัน เก็บกดทำให้เกิดภาวะซึมเศร้าขั้นรุนแรงมีผลกระทบอย่างชัดเจนต่อครอบครัว ความสัมพันธ์ส่วนตัว การทำงานหรือการเรียน การนอนหลับ การรับประทานอาหารและสุขภาพทั่วไป
แล้วคุณทราบหรือไม่ว่าอาการนี้หากเราคิดไม่ตก ปลงไม่ได้ ท้ายที่สุดแล้วจะเป็นอาการทางจิต ถึงขั้นกับเป็น “โรค” เลยทีเดียว โรคที่ว่านี้คือ “โรคซึมเศร้า” หรือ “ภาวะซึมเศร้ารุนแรง” (อังกฤษ: Major depressive disorder, Clinical depression, Major depression, Unipolar depression) เป็นความผิดปกติของจิตใจซึ่งมีลักษณะโดยรวมคือ มีภาวะซึมเศร้าร่วมกับขาดความเคารพตนเอง รวมทั้งมีภาวะสิ้นยินดี (anhedonia) คือไม่มีความสนใจหรือพึงพอใจในกิจกรรมที่โดยปกติเป็นที่น่าพึงพอใจ ชื่อโรคเป็นทางการนี้ในภาษาอังกฤษ “major depressive disorder” ถูกเลือกขึ้นมาโดยสมาคมจิตเวชศาสตร์สหรัฐอเมริกา (American Psychiatric Association) เพื่ออธิบายกลุ่มอาการเหล่านี้ในเกณฑ์การวินิจฉัยโรคทางจิตเวช Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 3 ในปี ค.ศ. 1980 และถูกใช้อย่างแพร่หลายตั้งแต่บัดนั้น ส่วนคำว่า ภาวะซึมเศร้า (depression) นั้นมักใช้อธิบายความผิดปกติแต่สามารถใช้เพื่ออธิบายชนิดของภาวะซึมเศร้าทั่วไปอื่นๆ ซึ่งในทางคลินิกและทางการวิจัยแล้วนั้นมักใช้คำศัพท์ที่แน่นอนกว่านี้ โรคซึมเศร้าเป็นภาวะผิดปกติซึ่งส่งผลกระทบต่อครอบครัวของผู้ป่วย ชีวิตการเรียนหรือการทำงาน พฤติกรรมการนอนและการกิน รวมทั้งสุขภาพโดยทั่วไป ในสหรัฐอเมริกามีผู้ป่วยโรคซึมเศร้าถึงประมาณร้อยละ 3.4 ที่ฆ่าตัวตายและมากถึงร้อยละ 60 ของผู้ที่ฆ่าตัวตายมีภาวะซึมเศร้าหรือความผิดปกติทางอารมณ์อื่นๆ
ลักษณะทางกายภาพ เช่น เหนื่อยง่าย ปวดหัวหรือมีปัญหาทางระบบย่อยอาหาร ความอยากทานอาหารลดลงทำให้น้ำหนักลดลง ซึ่งถึงการกินอาหารมากเกินไปและน้ำหนักขึ้นก็สามารถเกิดขึ้นได้ในบางราย คนใกล้ตัวสามารถสังเกตเห็นได้ว่าพฤติกรรมผู้ป่วยมีลักษณะอาการร้อนรนหรือเอื่อยเฉื่อย(agitated or lethargic)
ผู้ป่วยที่มีลักษณะภาวะซึมเศร้าจะมีอารมณ์หดหู่ และไม่อยากทำกิจกรรมที่ปกติเคยชอบทำ มักจะหมกมุ่น มีความคิดหรือรู้สึกถึงการไม่มีคุณค่า ความเสียใจหรือรู้สึกผิดอย่างไม่มีเหตุผล ช่วยเหลือตัวเองไม่ได้ หมดหวัง และเกลียดตัวเอง ในรายที่รุนแรงจะแสดงอาการของภาวะทางจิต (psychosis) เช่น เห็นภาพหลอน (hallucination) หรือหลงผิด (delusion) ส่วนอาการอื่นๆ ได้แก่ สมาธิแย่ลงและความจำสั้นในผู้ป่วยที่มีภาวะใจลอยร่วมด้วย การแยกตัวจากสังคมและกิจกรรมต่างๆ ความต้องการทางเพศลดลง และมีความคิดเกี่ยวกับความตายหรือการฆ่าตัวตาย
โรคนอนไม่หลับ (insomnia) เป็นลักษณะหนึ่งของการซึมเศร้า โดยทั่วไปจะตื่นนอนตอนเช้ามากและเมื่อต้องการนอนหลับก็ไม่สามารถทำได้ ซึ่งโรคนอนหลับมากเกินไป (hypersomnia)ก็เป็นอาการของโรคซึมเศร้าได้เช่นกัน
ทุกปํญหามีทางออกอยู่ที่ใช้สติปัญญาในการแก้ไข อะไรไม่ได้อย่างไปเครียดมาก เพราะท้ายที่สุดแล้วหากเราเครียดจนเกิดโรคขึ้นมาจริงๆ เราเองจะเสียทั้งเงินในการรักษาสุขภาพ เสียทั้งสุขภาพ และอาจเสียคนรอบข้างที่รักเราไปหากเราไปทำอะไรล่วงเกินใครเข้า รักตัวเองให้มากก่อนที่จะเป็นอะไรไป
Thanks to image from http://lindasbiblestudy.files.wordpress.com/2013/01/depression.jpg
