รังสิมันต์ โมกขะสมิต

ความก้าวหน้าของเทคโนโลยี ทำให้โลกอันกว้างใหญ่ถูกย่นย่อให้เล็กลงถนัดใจ ผู้คนจากคนละซีกโลกสามารถเดินทางมาพบปะสังสรรค์กันได้ด้วยเวลาเพียงน้อยนิด ฟากฟ้าไม่ใช่ทางสัญจรสำหรับนกอย่างเดียวอีกต่อไป เมื่ออุตสาหกรรมการบินทำให้มนุษย์โบยบินลัดเลาะข้ามแผ่นฟ้า แผ่นน้ำมาพบกันอย่างง่ายดาย

รังสิมันต์ โมกขะสมิต ผู้อำนวยการสำนักงาน สาขาประจำประเทศไทย บริษัท การบินไทย จำกัด (มหาชน) คือผู้หนึ่งที่อยู่เบื้องหลังนกยักษ์งามสง่าที่คลี่ปีกรับส่งผู้คนเหินเวหามานานปี ชีวิตที่ผูกพันอยู่กับการเดินทางไปทั่วโลก และหน้าที่ที่ต้องรับผิดชอบชีวิตของผู้คนมากมายที่ไว้ใจใช้บริการ จึงแฝงไปด้วยแง่คิดอันน่าสนใจ

“ ผมเข้ามาทำงานที่การบินไทยตั้งแต่ปี 2526 และได้รับความไว้วางใจให้เดินทางไปรับตำแหน่งสำคัญในต่างประเทศมาโดยตลอด โดยเนื้องานในแต่ละที่ก็ต้องดูทุกอย่าง ตั้งแต่การวางแผน การดำเนินการ ตลอดจนการติดตามประเมินผล ครั้งสุดท้ายผมประจำอยู่ที่ประเทศเกาหลี ก่อนจะเข้ามารับตำแหน่งที่นี่

เนื้องานโดยสรุปมันเหมือนกับว่าผมเป็นคนวางแผนนะครับ จะเสนอความเห็นว่า ผลิตภัณฑ์ของเราควรเป็นอย่างไร เราควรตั้งรับหรือตอบสนองมันอย่างไร เช่น เที่ยวบินหนึ่งๆนั้น มันควรเป็นเวลาช่วงเวลาใด แวะที่ไหนบ้าง เราจึงจะบริการลูกค้าได้เต็มที่ โดยที่เราก็ยังสามารถยืนอยู่ได้ไม่ขาดทุน

ยกตัวอย่างตอนที่อยู่เกาหลี เราก็บอกเขาว่า เที่ยวบินที่จะบินไปเกาหลีตอนเช้ามันไม่ดีนะ เพราะผู้โดยสารมันน้อย ควรจะออกจากกรุงเทพตอนกลางคืน เนื่องจากตลาดทางโน้น ความต้องการมันเป็นอย่างนี้

สิ่งเหล่านี้เป็นสิ่งที่เขาต้องฟังเราครับ(ยิ้ม) เพราะเราอยู่ในสนามรบจริงๆ แต่เรื่องจะทำให้เป็นความจริงได้แค่ไหนมันก็ต้องมาศึกษากันอีกที

ผมอยู่สเปน , สวิสต์เซอร์แลนด์ ย้ายมาเกาหลี แล้วก็กลับมาอยู่ตรงนี้ ทั้งหมดก็รวม 21 ปีทั้งในและต่างประเทศ ซึ่งกรุงเทพนั้นโดยปกติแล้วมันจะเป็นที่สุดท้ายครับ(ยิ้ม) มาอยู่ที่นี่ ก็ไม่ต้องไปอยู่ที่ไหนแล้ว เหมือนกับว่าในแต่ละที่มันก็มีระดับของตำแหน่งต่างกันนะครับ

ตลาดเมืองไทยถือเป็นตลาดสำคัญ เพราะมันเป็นฐานการบริหารของเรา อยู่ที่นี่เท่ากับเราต้องมองออกไปรอบๆ 360 องศา ฉะนั้นงานมันก็เลยทับถมขึ้นมาหลายเท่า(หัวเราะ)

การดูตรงนี้มันจึงต้องทำงานเป็นทีม คือใช้คนมากกว่าต่างประเทศ ซึ่งจำนวนพนักงานในต่างประเทศมันก็จะไม่เท่ากันอีก บางที่ก็ใช้คนมาก อาจจะ 30 คนอย่างนี้ มันขึ้นอยู่กับสัดส่วนทางการตลาด แต่ในบ้านเรานั้น ต้องดูรอบด้านมากกว่านั้น ดูเส้นทางการบินทั้งหลาย ทุกๆเส้นทาง เราต้องตั้งทีมที่มีคุณภาพมากๆขึ้นมาดูแลในแต่ละด้าน ในแต่ละเส้นทางบิน เพราะว่าถ้างานที่นี่ได้ผลดี มันก็จะส่งผลไปถึงเส้นทางต่างๆด้วย

รายละเอียดมันปลีกย่อย ตั้งแต่วางแผนเส้นทางการบิน ไปจนถึงดูเรื่องผลิตภัณฑ์ เช่น จะไปประเทศนี้ ต้องเป็นช่วงไหน จะดึงคนจากประเทศนั้นเข้ามาต้องทำอย่างไร ช่วง High season หรือ Low season ของเรากับของเขามันตรงกันหรือเปล่า เพราะมันส่งผลถึงเรื่องราคาด้วย ถ้าเป็นช่วง Low season ของเรา เราจะไปขายแข่งกับใครเขามันก็ไม่ควร

หมายถึงว่าเราต้องวิเคราะห์ตลาดด้วยนะครับ จากนั้นก็วิจัย ทำแผน แล้วก็ประมวลผล ว่าเรามาถูกทางหรือเปล่า ”

ความยิ่งใหญ่ขององค์กร ที่ถือได้ว่าเป็นสายการบินแห่งชาติ ส่งผลให้เนื้องานของบริษัทการบินไทยต้องอาศัยความละเอียดรอบคอบและความพิถีพิถัน เป็นปัจจัยพื้นฐาน เพราะในต่างบ้านต่างเมือง ภาพลักษณ์ขององค์กรก็คือภาพลักษณ์ของประเทศด้วยเช่นกัน

“ การทำงานนั้นบางครั้งต้องอาศัยคนมาก หมายถึงมี Agency เข้ามาช่วย บริษัทเราทำงานกับมวลชนทั้งประเทศ ฉะนั้นเราจำเป็นต้องกระจายเรื่องบางเรื่องออกไป เช่น การขายตั๋ว ถ้าเราจะขายเองคงไม่ได้แน่ ถ้าคนสามแสน สี่แสนคน เข้ามาซื้อตั๋วที่นี่ที่เดียว พนักงานเรามีเท่าไรก็คงไม่พอ เราจึงต้องมีคนมาช่วย ก็คือ Agency ทั้งหลาย

แต่บางทีเขาก็ยังเข้าไม่ถึงจุดมุ่งหมายของเรา ก็จะมีส่งผลกระทบบ้าง บางครั้งเขาอธิบายให้ผู้โดยสารไม่ครบถ้วนว่า ตั๋วแบบนี้ ราคาอย่างนี้ จะมีรายละเอียดบริการแบบไหนบ้าง ถ้าผู้โดยสารไม่เข้าใจ เขาก็อาจจะเข้าใจการบินไทยผิด

ผมจึงมองว่าเรื่องของ Agency นั้น สิ่งสำคัญที่สุดก็คือคุณภาพและประสบการณ์ เขาต้องมีหัวใจของการขายนะครับ(ยิ้ม) ยกตัวอย่างผมมีสินค้าอยู่อย่างหนึ่ง คุณภาพดี โฆษณาดี ทุกอย่างดีหมด แต่พอผมไปถึงร้านค้าแล้วไม่มีสินค้าขาย มันก็จบเท่านั้นเรื่องการวางแผนการขายจึงเป็นเรื่องสำคัญ

จริงๆแล้วเมืองไทยเราขายบริการนะครับ เราไม่ได้ขายเฉพาะตั๋วเครื่องบิน ขายที่นั่งเท่านั้น การที่เราขายบริการมันจึงหมายความว่า ไม่ว่าผลิตภัณฑ์ บุคคล หรือการอำนวยความสะดวก คือธุรกิจของเราที่เราต้องพัฒนาและรักษาคุณภาพ ”

หลายคนกังขาว่า ในฐานะที่การบินไทยคือเสาหลักสำคัญในการนำเสนอความงดงามของสถานที่ท่องเที่ยวในเมืองไทย ความขัดแย้งระหว่างการนำอาคันตุกะเข้ามา กับการพาคนในบ้านออกไปดูจะชัดเจน รังสิมันต์ให้ทัศนะที่น่าสนใจว่า

“ เรามองอย่างนั้นไม่ได้ เพราะหน้าที่ของธุรกิจการบินคือการขนส่งผู้โดยสารจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง บทบาทและผลประโยชน์มันสามารถแบ่งแยกกันได้ครับ เรานำผู้โดยสารออกก็จริง แต่ต้องมองที่ปริมาณและผลกระทบด้วย คนเข้ากับคนออกนั้น อย่างแรกมันมากกว่า แล้วชาวต่างชาติที่เข้ามาเขาก็มาใช้จ่ายในบ้านเรา (ยิ้ม)

อันที่จริงหน้าที่หลักอย่างหนึ่งของผมก็คือการดึงต่างชาติเข้ามาให้มากที่สุด แต่ทั้งนี้ มันก็ขึ้นอยู่กับคนทางนี้ว่าทำให้เขาอยากเข้ามามากแค่ไหน ช่วงหลังๆเราโดนเยอะนะครับ ทั้งโรคซาร์ ไข้หวัดนก สึนามิ แล้วก็มาเรื่องวุ่นๆทางการเมืองที่มีอยู่(หัวเราะ) ซึ่งน่าแปลกที่ทุกครั้งเกิดขึ้นในช่วง High season ของเราทั้งนั้นเลย ซึ่งผ่านมาได้ก็เพราะเราอาศัยการควบคุมการทรงตัวที่ดี

จริงๆแล้วเรื่องการท่องเที่ยว มันต้องส่งเสริมกันทั้งสองฝ่าย ไม่ใช่มาฝากความหวังไว้ที่ใครคนเดียว เพราะประเทศอื่นที่เราขอเขาบินเข้าไป ไม่ว่าจะเป็นเกาหลี ออสเตรเลีย เขาก็หวังจะให้เราประชาสัมพันธ์เรื่องการท่องเที่ยวเหมือนกัน ”

แต่ละบทบาทหน้าที่ของรังสิมันต์มีความสำคัญอย่างยิ่งยวด การดูแลรับผิดชอบจึงต้องอาศัยหัวใจที่แข็งแกร่ง ประสบการณ์ชช่ำชองและการทำงานอย่างมีระบบระเบียบ

“ การทำงานสายการบิน มันก็เหมือนกับงานบริการด้านอื่นๆ สำหรับผมหลักง่ายๆที่เราจะควบคุมทุกอย่างให้ตรงตามเส้นทางที่เราวางเอาไว้ คือหลัก 4P ครับ ซึ่งหมายถึง

Product เราต้องมองให้ออกว่า จุดเด่น จุดด้อยของผลิตภัณฑ์ของเราคืออะไร เพื่อที่จะวางกรอบให้มัน เข้าที่เข้าทาง บางทีก็ต้องดูสิ่งแวดล้อมด้วย ซึ่งอันนี้ผมคิดว่าเป็นเรื่องที่ทุกคนที่อยู่กับผลิตภัณฑ์จะสามารถเข้าใจได้ไม่ยาก

Plan คือขั้นตอนที่จะเริ่มประกอบให้มันเป็นรูปเป็นร่าง คือต้องวางแผนก่อน วิเคราะห์ วิจัย ว่ามันมีแนวโน้มเป็นไปได้แค่ไหน ถ้าทำแล้วเราจะได้อะไร ทำอย่างไรมันถึงจะคุ้มค่า คุ้มค่าในที่นี้ไม่ได้หมายความว่า รวย อย่างเดียวนะครับ (หัวเราะ) คือมันต้องออกมาดูดี

Price ทางด้านราคา เราก็ต้องเป็นคนกำหนดราคาอีก ผลิตภัณฑ์ที่เราสร้างขึ้นมา มันจะออกไปแข่งขันในตลาดอย่างไร ถ้าผลิตภัณฑ์เราดี มันจำเป็นไหมที่ราคาจะเท่ากับเขา จำเป็นแค่ไหนที่จะไปลดราคา อันนี้มันขึ้นอยู่กับภาพลักษณ์ของผลิตภัณฑ์ที่เราวางไว้ด้วยนะครับ ต้องดูว่าราคาที่เราตั้งไว้มันเหมาะสมกับผลิตภัณฑ์ของเราหรือเปล่า

ยกตัวอย่าเส้นทางไปจีนนะครับ การบินไทยเราจัดเที่ยวบินตรงไปได้ ในขณะที่สายการบินอื่นต้องลงไปต่อที่สิงคโปร์บ้าน แวะฮ่องกงบ้าง ซึ่งมันเสียเวลา คือบางครั้งผู้โดยสารเขาก็ต้องการความรวดเร็วฉับไว ถึงราคาของเราจะแพงกว่านิดหน่อย เขาก็ยินดีจะใช้

แต่บางเส้นทางเรามีคู่แข่งมาก และสำคัญทั้งนั้น เราก็จำเป็นต้องลงไปแข่งเรื่องราคาให้เต็มที่ นี่คือเคล็ดลับ

อีกเรื่องหนึ่งคือเรื่องการกระจายสินค้า นอกจากมีราคาที่ดีแล้ว ต้องคำนึงด้วยว่าเราวางสินค้าทั่วถึงไหม คนที่ต้องการแบบราคาถูกก็มี คนที่ต้องการบริการที่ยอดเยี่ยม ไม่เกี่ยงราคามันก็มีนะครับ

สุดท้ายก็คือ Promotion ซึ่งผมถือเป็นเรื่องสำคัญมากๆมันเท่ากับเรานำสินค้าของเราออกมาสู่ตลาด ถ้าเราไม่มีการบอกกล่าว มันก็อาจจะไม่มีแรงสนับสนุน ตรงนี้ก็เกี่ยวข้องกับการเลือก Agency ด้วย ”

ณ เวลานี้ การแข่งขันในตลาดการบินค่อนข้างเข้มข้น สายการบินใหม่ๆผุดขึ้นมาตามๆกัน โดยเฉพาะสายการบินต้นทุนต่ำที่เน้นปริมาณลูกค้า ซึ่งต้องยอมรับว่าเป็นคู่แข่งที่น่าจับตามอง

“ อันที่จริง พวกนี้เขาก็มีผลกระทบกับเราบ้างนะครับ แต่ว่าเราก็ต้องเข้าใจก่อนว่าจุดแข็งของเราคืออะไร ถ้าจุดอ่อนของเรามันเป็นเรื่องราคา ซึ่งว่ากันตามตรงคือเราแข่งเท่าไรเราก็ไม่มีทางชนะเขา เราก็ต้องใช้จุดแข็งสู้แทน

จุดแข็งของเรามีตั้งหลายอย่างนะครับ(หัวเราะ) เรื่องของการสะสมไมล์ ซึ่งสายการบินต้นทุนต่ำทำไม่ได้แน่นอน เรื่องมาตรฐานการบริการและความปลอดภัยก็สำคัญ

ที่เห็นเด่นชัดเลยก็คือ ทัวร์เอื้องหลวงของเรานะครับ ซึ่งตอนนี้ตลาดก็ตอบรับเป็นอย่างดี อันนี้สายการบินต้นทุนต่ำก็ทำไม่ได้ บางที่เขาทำได้ก็แค่เชียงใหม่ แต่ของเราสามารถไปหาดใหญ่ ภูเก็ต อุบลราชธานี ขอนแก่น ได้ทั้งหมด

ทัวร์เอื้องหลวงในที่นี้ ไม่ใช่แค่เรื่องท่องเที่ยวอย่างเดียวนะครับ มันยังเป็นเรื่องของการจองโรงแรม ที่พัก การเดินทาง ซึ่งพวกนี้เราจัดการให้ได้ทั้งนั้น

การทำธุรกิจการบินนั้น พันธมิตรก็เป็นเรื่องสำคัญ เพราะบางครั้งเวลาเราต้องการความร่วมมือ เราก็มีพวกนี้รองรับ บางที่เราบินไปไม่ถึง มันก็มีการเชื่อมต่อเครือข่ายกัน นี่ก็จุดแข็งของเราเช่นกัน ”

สิ่งที่ขาดไม่ได้ของการบริหารธุรกิจคือการควบคุมบุคลากร ซึ่งเท่ากับเป็นการควบคุมให้ธุรกิจดำเนินไปตามครรลองที่วางเอาไว้ งานทั้งหลายจะดำเนินได้ก็ด้วยอาศัยแรงคน รังสิมันต์ตระหนักดีถึงจุดนี้ เขาจึงมีแนวปฏิบัติที่น่าสนใจมาบอกเล่าให้ฟัง

“ หนักที่สุด เหนื่อยที่สุด คือการบริหารคน จะทำอย่างไรให้เขาไม่ทะเลาะกัน ยิ่งการที่เรามีลูกน้องทั้งหมด ๖๐๐ คนทั่วประเทศยิ่งเป็นเรื่องยากมาก

มีคนพูดว่า บริหารงานนี้มันต้อง เก่งงาน เก่งคน ซึ่งมันมีความหมายที่น่าสนใจมาก เก่งงานก็คือการสามารถนำความรู้ความคิดของเราออกมาใช้ได้อย่างเหมาะสม ซึ่งอันนี้ใครๆก็สามารถทำได้

แต่เก่งคนคือทำอย่างไรให้คนในบังคับบัญชาเรา เขาเข้าใจงานของเราอย่างถ่องแท้ แล้วนำไปปฏิบัติอย่างมีประสิทธิภาพ เราต้องสื่อสารกับเขาอย่างดี ให้เขาเห็นด้วยและคล้อยตาม ซึ่งถ้าทำได้ก็จะเป็นผลดี เพราะความเป็นปึกแผ่นจะเกิดขึ้น

ส่วนตัวเราก็ยังเป็นตัวเรา ผมว่าสิ่งที่คนมองหากันในสังคมปัจุบันก็คือความจริงใจ ถ้าเราอยากให้ใครจริงใจกับเรา เราก็ต้องจริงใจกับเขาก่อน ถ้ามันมีเราก็ต้องมองเห็นเป็นเรื่องสูงสุด

ลูกน้องนะครับ จะดุจะด่าเขาอย่างไร ก็ต้องดูความจริงใจของเขาด้วย บางครั้งเขาทำงานพลาด แต่เขาไม่ได้ตั้งใจ เราก็ต้องให้โอกาสเขา เรามองเนื้องานเป็นหลัก มันก็อาจจะมีหงุดหงิดอารมณ์เสียบ้าง แต่จะโกรธจะเกลียดกันไปเลย สำหรับผมไม่เคยมี เพราะผมจริงใจกับเขา ถ้าเรายังไม่สมบูรณ์แบบ ก็จงอย่าไปคาดหวังความสมบูรณ์แบบจากคนอื่น ”

งานหนักไม่ใช่เรื่องที่ดีของมนุษย์ทุกคน การผักผ่อนจึงเท่ากับเป็นการเติมชีวิตของเราให้มีแรงกลับมาสู้กับงานหนักได้ แต่ต่างคนก็ต่างจิตต่างใจ รูปแบบของการพักผ่อนสำหรับรังสิมันต์อาจจะเหมือนหรือแตกต่างกับใครหลายๆคน

“ การพักผ่อนของผมคือการทำสมองให้ว่าง เป็นตัวของตัวเราให้มากที่สุด การทำสมาธิก็ช่วยได้ ไม่ใช่นั่งสมาธินะครับ ทำอะไรก็เป็นสมาธิได้ อย่างผมเวลาเครียดก็ล้างรถ (หัวเราะ) เวลาได้เห็นรถสะอาดแล้วก็สบายใจ

เพลงผมก็ฟังนะครับ แต่เบื้องหลังคือผมชอบเล่นเครื่องเล่นแผ่นเสียง เพราะมันเป็นเรื่องของความละเอียดอ่อน และความภาคภูมิใจ ตอนฟังนะครับถ้าเสียงมันดี ก็เท่ากับว่าการตั้งค่าของเราเยี่ยม คือก่อนจะเล่นทุกครั้งมันต้องตั้งค่าก่อน มันเป็นศาสตร์เลยนะครับ ต้องอ่านหนังสือ ต้องลองทำจนชำนาญ เวลาฟังมันแล้วเพราะก็มีความสุข ”

เมื่อถามถึงเป้าหมายของชีวิต รังสิมันต์ยิ้มละไมก่อนจะตอบว่า

“ ผมก็ไม่ได้หวังอะไรมากนะครับ เพราะตระหนักว่าบริษัทมีบุญคุณกับเรา ให้โอกาสที่ดีมากๆกับเรามาโดยตลอด ผมเป็นคนชอบท้าทาย แล้วงานที่นี่ก็ค่อนข้างเป็นแบบนั้น ผมจึงชอบ พอทำแล้วประสบผลสำเร็จเราก็ภาคภูมิใจ หวังไว้เพียงว่าถ้าหากมีโอกาสที่จะทำอะไรเพื่อเป็นประโยชน์กับองค์กร โดยการก้าวไปในอีกตำแหน่งหนึ่ง ผมก็ยินดี ”

Related contents:

You may also like...